Kedi parasetamol yerse ne olur?
Parasetamol kediler için ağır derecede zehirlidir. Kediler parasetamolü (asetaminofen, Tylenol) hiç işleyemez ve tek bir tablet bile öldürücü olabilir. Birkaç saat içinde alyuvarlara zarar verir, böylece kan oksijen taşıyamaz; daha yüksek miktarlarda karaciğere de zarar verir. Kedin normal görünse bile ambalajla birlikte hemen veterinere git: bir panzehiri var ve erken verildiğinde en iyi sonucu veriyor.
Genel bilgidir, veteriner tavsiyesi değildir. Hayvanın bunu yemiş olabilirse hemen bir veterinere başvur; belirti çıkmasını bekleme.
Hemen yapman gerekenler
- Hemen bir veterinere ya da acil veteriner kliniğine git
- Ambalajı ya da şişeyi yanına al; parasetamol içeren kombine soğuk algınlığı ve grip ilaçları dahil
- Eksik tabletleri say ya da ne kadar şurup alındığını tahmin et
- Yolda kedini sakin ve sıcak tut
- Evde kedini kusturmaya çalışma, yiyecek ya da ilaç verme
Şu durumlarda hemen acil veteriner kliniğine git
- Kedin herhangi bir miktarda parasetamol yuttuysa ya da çiğnediyse
- Biri kedine ağrı için parasetamol verdiyse
- Diş etleri ya da dili kahverengi, çamur rengi, gri ya da mavi görünüyorsa
- Hızlı ya da zorlanarak nefes alıyorsa
- Yüzünde ya da patilerinde şişlik varsa
- Halsizse, yığılıp kaldıysa ya da vücudu soğuksa
Kimi aramalı
Önce kendi veterinerini. Kapalıysa en yakın acil veteriner kliniğini ya da nöbetçi kliniği.
Amerika Birleşik Devletleri'nde
İkisi de günün 24 saati hizmet verir ve danışma ücreti alabilir.
Dikkat edilecek belirtiler
| Belirti | Genelde ne zaman başlar |
|---|---|
| Kahverengi, çamur rengi ya da mavimsi diş etleri | Birkaç saat içinde |
| Hızlı ya da zorlanarak nefes alma | Birkaç saat içinde |
| Uyuşukluk, halsizlik, yemek yememe | Birkaç saat içinde |
| Kusma, salya akıtma | Birkaç saat içinde |
| Yüzde ya da patilerde şişlik | Saatler içinde, değişken |
| Düşük vücut ısısı | Saatler içinde, değişken |
| Sarı diş etleri ya da gözler (karaciğer hasarı) | Daha sonra, yüksek miktarlarda |
Kediler neden parasetamol alamaz?
Kedilerde, çoğu hayvanın parasetamolü güvenle atmak için kullandığı karaciğer enziminden yeterince yoktur. Merck Veterinary Manual'ın ifadesiyle kedilerin, bu ilacın ana arındırma yolu olan glukuronidasyon kapasitesi sınırlıdır. Yedek yol hızla tıkanır ve ortaya çıkan zehirli yan ürünler alyuvarlara ve karaciğere saldırır.
İlk hasar methemoglobinemidir. Methemoglobin, hemoglobinin oksijen taşıyamayan bir biçimidir ve kanı ve diş etlerini çikolata kahvesi ya da çamur rengine çevirir. Kedilerde bu birkaç saat içinde olur; karaciğer hasarı ortaya çıkmadan çok önce nefesin hızlanması ve kedinin halsizleşmesi bu yüzdendir.
Ne kadar parasetamol kedi için tehlikeli?
Güvenli bir miktar yoktur. Merck, zehirlenmenin genellikle kilogram başına 40 ila 50 mg'da görüldüğünü, ancak bazı kedilerde kilogram başına 10 mg'da belirtiler görüldüğünü bildirir. 4 kg'lık bir kediye verilen tek bir 500 mg'lık tablet kilogram başına yaklaşık 125 mg eder; bu, alt sınırın kat kat üzerindedir ve bir tabletin dörtte biri bile bu sınırı aşar. Çocuklar için sıvı parasetamol ve kombine soğuk algınlığı ve grip ilaçları da buna dahildir.
Hangi ürünlerde parasetamol var?
Parasetamol Kuzey Amerika'da asetaminofen adıyla, Tylenol gibi markalarla satılır; çocuklar için Calpol ve benzeri şuruplar biçiminde de bulunur. Ayrıca sıcak içeceklerde eritilen tozlar dahil, pek çok kombine soğuk algınlığı, grip ve baş ağrısı ilacının içinde yer alır. Bir ambalajın içindekiler listesinde herhangi bir yerde parasetamol ya da asetaminofen yazıyorsa onu kedin için tehlikeli kabul et.
Veteriner ne yapacak?
Veteriner genellikle kan sonuçlarını beklemeden tedaviye hemen başlar. Parasetamol çok yakın zamanda yutulduysa veteriner bir iğneyle kedini kusturabilir ve aktif kömür verebilir. Temel tedavi, vücudun parasetamolün tükettiği maddeyi yerine koymasına yardım eden bir panzehirdir; damardan verilir ve yanında oksijen, sıvı tedavisi ve tekrarlanan kan ve karaciğer kontrolleri yapılır. Pek çok kedinin birkaç gün hastanede kalması gerekir. Seyir, ne kadar alındığına ve tedavinin ne kadar hızlı başladığına bağlıdır: Cornell'in bir vaka raporu, kanında ağır değişiklikler olan bir kedinin tedaviden sonraki 24 saat içinde iyileştiğini anlatır; ağır karaciğer hasarı olan kedilerin durumu ise çok daha kötüdür.
Bir daha olmaması için ne yapabilirim?
Bir kediye asla, “yarım tane bile” olsa, insan ağrı kesicisi verme. Parasetamolü, ibuprofeni ve soğuk algınlığı ilaçlarını kapalı bir dolapta tut, düşen tabletleri hemen topla. Kediler ağrılarını iyi saklar; kedinin bir yerinin ağrıdığını düşünüyorsan Pativo'nun kediler için ağrı puanı, veterinerini aramadan önce gördüklerini anlatmana yardımcı olabilir. Diğer insan ağrı kesicilerinin de kendi riskleri var: kedilerde ibuprofen ve benzeri ağrı kesiciler ve köpeklerde parasetamol rehberlerine bak.
Hayvan sahiplerinin sorduğu sorular
Kedime ağrı için parasetamol verebilir miyim?
Hayır. Bir kedi için güvenli bir parasetamol miktarı yoktur. Kedinin bir yeri ağrıyor gibi görünüyorsa veterinerini ara; kediler için üretilmiş bir ağrı kesici yazabilir.
Kedim ezilmiş bir tableti sadece yaladı. Bu ciddi mi?
Evet, ciddi olarak gör. Bazı kedilerde bir tabletin çok küçük bir kısmıyla bile belirtiler görülür; veterinere git ve miktarı onların değerlendirmesine bırak.
Parasetamol köpekler için de tehlikeli mi?
Evet, ancak köpekler zarar görmeden önce kedilerden daha fazlasını kaldırabilir. Köpeklerde parasetamol rehberine bak.
Kaynaklar
- Merck Veterinary Manual: Toxicoses From Human Analgesics in Animals
- International Cat Care: Cats and Poisons
- Cornell University College of Veterinary Medicine: Acetaminophen toxicity in a cat (case report)
Bu sayfada listelenen kaynaklarla karşılaştırılarak kontrol edildi. Bu sayfaları nasıl yazıp kontrol ediyoruz